آرتروز دست‌ چیست

قبل از وارد شدن به بحث آرتروز و انواع آن که در این مقاله به موضوع آرتروز دست خواهیم پرداخت ،بیاید یک مقدار در مورد چگونگی به وجود آمدن این عارضه صحبت کنیم،استخوان‌های مفاصل به ویژه مفاصل پرکاربرد توسط لایه ضخیمی از غضروف پوشانده شده است. این غضروف نقش حمایتی برای استخوان ایفا می‌کند و باعث می شود که حرکات مفصل نرم و روان باشد. وقتی به مرور زمان غضروف دچار فرسودگی یا آسیب می‌شود فرد به آرتروز دچار می‌گردد.  در نتیجه ورم مفاصل، سایش استخوان‌ها و پارگی رباط‌ها در مفصل مبتلا به آرتروز رخ می‌دهد. آرتروز دست ممکن است در اثر توسعه آرتروز گردن در ناحیه گردن و شانه رخ دهد، همچنین آرتروز مچ دست و مفاصل انگشتان نیز بسیار شایع است.

آرتروز انگشتان دست

عوامل موثر در ابتلا به آرتروز دست

جنسیت: زنان بیشتر از مردان به انواع آرتروز به ویژه آرتروز دست دچار می‌شوند.

سن: یکی دیگر از عوامل تاثیرگذار در بیماری آرتروز سن است، روند افزایشی یا کهولت سن باعث ابتلا به آرتروز می‌شود.

حرکات بیش از حد: کار کشیدن بیش از اندازه از یک مفصل در ناحیه استخوان‌های مختلف دست به ویژه مچ و شانه می‌تواند باعث ایجاد آرتروز در این بخش شود.

ژنتیک: سابقه خانوادگی و ژنتیک نقش موثری در ابتلا به آرتروز دارند.

بیماری زمینه‌ای: به شکل کلی ورم مفاصل دست‌ها ممکن است در اثر ارتریت روماتوئید یا بعد از یک ضربه ایجاد شود.

نکات مهمی که درباره آرتروز دست باید بدانید

همانطور که اشاره کردیم این عارضه در زنان بیش از مردان دیده می‌شود، نکته مهم بعدی این است که درمان قطعی برای آرتروز دست وجود ندارد، اکثر درمان‌ها بر تسکین درد و کنترل و مدیریت آن تمرکز دارند، کاربردی‌ترین راه برای درمان آرتروز دست جراحی و تعویض مفصل آسیب دیده است.

علائم آرتروز دست را بشناسید

علائم آرتروز دست با توجه به وسعت مفاصل در این ناحیه ممکن است متفاوت باشد، همچنین شدت آرتروز و محل آن نیز بر علائم تاثیرگذار است. در هر صورت علائم کلی آرتروز دست شامل موارد زیر است:

ارتروز دست

– درد خفیف تا شدید ناحیه دست ومچ دست

– التهاب در مفاصل دست‌ها شامل انگشتان، مچ دست، شانه و گردن

– قرمزی مفاصل

– احساس خشکی و سفتی مفاصل مخصوصا در هنگام صبح

– احساس ضعف دست و عضلات آن

– اختلال در عملکرد مفصل و عضلات

– درد مفصل در هنگام استراحت و یا حرکت

– دفورمه شدن انگشتان دست و مچ

– خستگی و کوفتگی غیر قابل توضیح

– پارگی تاندون، محدودیت در حرکات انگشتان و یا صاف کردن آن‌ها

گاهی اوقات نیز علائم آرتروز بعد از یک سانحه و آسیب دیدگی مفصل دست آغاز می‌شود. علائم آرتروز دست در این شرایط به شرح زیر است:

– درد در ناحیه آسیب دیده

– گسترش و شدت یافتن ناهنجاری به دنبال آسیب

– تغییر رنگ و تورم در ظاهر دست و مفاصل آن

چه کسانی مستعد ابتلا به آرتروز دست هستند

اگرچه این عارضه ممکن است در هر شخص و با هر سنی رخ دهد اما عموما خانم‌ها در سن بالای ۶۰ سالگی، افرادی که دارای فرد مبتلا به آرتروز در خانواده هستند و از نظر ژنتیکی در معرض خطر دارند، چاقی مفرط و افراد سیگاری بیش از سایرین در معرض خطر ابتلا به آرتروز دست قرار دارند.

آرتروز دست شامل آرتروز در چه مفاصلی است؟

آرتروز دست شامل مفاصل انگشتان، مچ دست، آرنج، شانه و گردن می‌شود.

آرتروز دست چگونه تشخیص داده می‌شود؟

خشکی مفاصل شایع‌ترین عارضه ای است که بیماران را مجبور به ملاقات با پزشک  ارتوپد می‌کند، پزشک در زمان معاینات بالینی سوالاتی از جمله زمان شروع علائم، چگونگی شدت یافتن درد، شرایط بهبود علائم، احتمال آسیب دیدگی مفاصل و علائم بالینی را از بیمار می پرسد. بعد از مشاهده بالینی علائم نوبت به تصویر برداری و آزمایش خون می‌رسد تا بتوان با یک تشخیص درست آرتروز را درمان کرد.

درمان آرتروز دست چگونه است؟

همانطور که قبلا هم اشاره کردیم آرتروز درمان قطعی ندارد، تنها می‌توان با برخی درمان‌های رایج علائم و عوارض آن را کاهش داد و از پیشرفت بیماری جلوگیری کرد. با این وجود شایع ترین شکل درمانی برای آرتروز فیزیوتراپی، ورزش‌های مخصوص، اصلاح شیوه زندگی، استفاده از داروی‌های مسکن، استفاده از ارتوز و پروتز است.

درمان آرتروز دست و گردن با استفاده از آرتز و پروتز

اگرچه درمان قطعی برای آرتروز وجود ندارد اما همانطور که گفتیم با برخی روش‌های درمانی می‌توان علائم بیماری را کنترل کرده و از پیشرفت آن نیز جلوگیری کرد. یکی از روش‌های درمانی به کار گرفته شده توسط پزشکان استفاده از آرتز و پروتز در درمان آرتروز است که در این بخش به جزئیات آن می پردازیم.

درمان آرتروز به وسیله ارتز

ارتز یک وسیله کمک پزشکی است که در واقع کارایی آن شبیه آتل کردن یا گچ گرفتن در زمان‌های گذشته است. ارتزها با توجه به شرایط فرد و متناسب با جثه و عملکرد او ساخته می‌شوند بنابراین نقش محافظت کننده از مفصل و کنترل دامنه حرکتی آن را ایفا می‌کند. ارتزها همچنین به اصلاح فرم اندام و تطبیق مفصل با حرکت به کار می‌روند. ارتزها با توجه به کارایی که دارند به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند که شامل موارد زیر می‌شود:

ارتز حمایتی

این ارتز به منظور حمایت از مفصل آسیب دیده استفاده می‌شود و برای جلوگیری از بازگشت آسیب یا تشدید آن به کار می‌رود.

درمان آرتروز دست

ارتز توانبخش

این ارتزها به منظور کاهش التهاب تاندون آسیب دیده استفاده می‌شوند و استفاده از آن‌ها باعث کاهش تنش روی عصب می‌شود.

ارتز دست

ارتز اصلاحی

این ارتزها همانطور که از نامشان پیدا است به منظور اصلاح فرم اندام آسیب دیده و دفرمه به کار می‌روند. که شامل تمام قسمت‌های اسکلت بندی بدن از انگشتان پا تا ارتز اصلاحی فرم جمجمه می‌شود.

ارتز اصلاحی جهت درمان آرتروز دست

ارتز تطابقی

ارتز تطابقی به منظور راحتی فرد بیمار در بخش آسیب دیده بدن او استفاده می‌شود، مثل کفه‌های طبی کفش‌ها که برای استفاده افراد دارای کف پای صاف یا قوس بیش از حد کف پا

درمان آرتروز با پروتز

پروتز یک وسیله کمکی پزشکی است که توسط جراحی در بخشی از بدن فرد بیمار با هدف درمان بیماری کار گذاشته می‌شود. همانطور که گفتیم آخرین درمانی که یک پزشک برای بیمار مبتلا به آرتروز پیشنهاد می‌دهد جراحی است، طی این عمل جراحی یک مفصل مصنوعی یا همان پروتز جایگزین ناحیه آسیب دیده می‌شود. شایع‌ترین پروتزها در درمان آرتروز، پروتز مچ دست، گردن، زانو و لگن است.

انواع ارتز وپروتز جهت درمان ارتروز دست